حسن مرسلوند

26

زندگينامه رجال و مشاهير ايران ( فارسي )

دوازده‌ساله بود كه پدرش آقا ميرزا عبد الغنى در راه تهران براثر و با جان سپرد . ازآن‌پس مراقبت و تربيت او را دايىاش عزيز الله خان خضرائى برعهده گرفت . قاسم غنى كه ديگر از رفتن به مكتب و خواندن ادبيات فارسى فارغ شده بود ، به محضر بعضى دانشمندان فاميلش مانند مرحوم آقا ميرزا يوسف عربشاهى و فرزند دانشورش آقا ميرزا عبد الله و آقا ميرزا محمود عربشاهى و آقا شاه و امين الشريعة راه يافت و از صحبت آنان فيض برد . قاسم غنى در آغاز استبداد صغير ( 1287 يا 1288 خ ) همراه دايىاش به تهران آمد و در مدرسهء دار الفنون نام‌نويسى كرد . در دار الفنون زبان فرانسه را آموخت و با ساير علوم آشنا شد . پس از پنج سال تحصيل در دار الفنون ، به سال 1292 خورشيدى براى ادامهء تحصيل راهى بيروت شد . در بيروت ابتدا به مدرسهء فرانسوى سن ژوزف وارد شد و رشتهء طب را براى ادامهء تحصيل انتخاب كرد ؛ ولى پس از يك سال به علت وقوع جنگ جهانى اول ، مدرسهء فرانسوىها از طرف دولت عثمانى بسته شد و كار تحصيل او معطّل ماند . پس از يك سال توانست به زحمت ، زبان انگليسى را ياد بگيرد و با كمك و راهنمايى دكتر هوارد پليس رئيس دانشگاه امريكايى بيروت در كالج امريكايى ثبت نام كند . در اين كالج به راهنمايى پرفسور وانديك براى نخستين بار با آثار و افكار آناتول فرانس نويسندهء معروف فرانسوى ( 1924 - 1844 م ) آشنا شد ، كه بعدها برخى از آثار اين نويسندهء چيره‌دست را به فارسى ترجمه كرد . دكتر غنى اولين كسى بود كه آثار آناتول فرانس را به زبان فارسى برگرداند . دكتر غنى در سال 1298 ( ژوئن 1919 ) دورهء دانشكدهء پزشكى را به پايان رساند و در هجدهم ژوئن همان سال ديپلم نيويورك را گرفت . در مدت اقامتش در بيروت موفق شد علاوه بر تكميل زبان فرانسه ، زبان انگليسى و عربى را به خوبى فرا گيرد . بالاخره در سال 1299 خورشيدى به ايران بازگشت و راهى سبزوار شد . هنگام ورود او به سبزوار ، بيمارى اپيدمى انفلوآنزا در شهر شايع شده بود و دكتر تازه‌وارد به مداواى بيماران پرداخت . آن موقع هنوز دارو به اندازهء كافى در دسترس نبود و براى بيشتر بيماران مادهء اوليهء داروها را تجويز مىكرد كه به صورت گرد بود و مىبايست در آب مىريختند و مىخوردند . اين دارو در ذهن سادهء مردم بيش از هر چيز به دوغ مىمانست ، به‌همين‌جهت دكتر غنى ميان عوام به حكيم دوغى معروف شد . چون اكثر مردم بنيهء مالى براى